Behind the Grower: Vier generaties Vriend, één basis voor groei
In Sijbekarspel werken vader en zoon, Arie en Aron Vriend, samen aan de basis van sterke pioenen. Niet alleen aan bloemen die vandaag mooi bloeien, maar aan gezond en betrouwbaar uitgangsmateriaal waar kwekers, liefhebbers en al onze klanten jarenlang op kunnen voortbouwen.
Wie een bloeiende pioen ziet, kijkt vooral naar het eindresultaat. Naar de kleur, de vorm en de indrukwekkende bloem. Maar voordat een pioen zover is, gaat er een jarenlang proces aan vooraf. Bij onze familiekwekerij in Sijbekarspel begint alles bij de plant zelf. Bij sterke wortels, gezonde groei en soortecht uitgangsmateriaal. Dat is de basis waarop iedere volgende stap in de keten wordt gebouwd.
In deze eerste aflevering van Behind the Grower vertellen we het verhaal van Arie en Aron Vriend: vader en zoon, kwekers en ondernemers, verbonden door dezelfde grond en dezelfde liefde voor planten.
Arie Vriend: de grondlegger
Arie Vriend is de grondlegger van onze Itoh-pioenenteelt. Hij teelt al tientallen jaren Itoh-pioenen en werkt al zijn hele leven met planten. Hij is veredelaar en als derde generatie agrariër groeide hij op met het ritme van het land. Met seizoenen die zich niet laten sturen, gewassen die aandacht vragen en werk dat gedaan moet worden wanneer het moment daar is.
Het past bij het West-Friese DNA, denk aan nuchter, volhardend en niet bang om hard te werken. Op de West-Friese klei leerde Arie planten vooral te begrijpen. Hoe reageert een plant op de grond? Wat gebeurt er tijdens een nat voorjaar of een droge zomer? Welke planten ontwikkelen de sterkste wortels? En welke eigenschappen blijven ook na meerdere jaren overeind. Die praktijkkennis vormt nog altijd het fundament van onze kwekerij.
Pioenieren
Itoh-pioenen waren lange tijd nauwelijks bekend bij het grote publiek. Ze combineren eigenschappen van kruidachtige pioenen met die van boompioenen en staan bekend om hun stevige stelen, sterke groei en bijzondere bloemen. Arie zag al vroeg de potentie van deze plantengroep. Niet als een tijdelijke trend, maar als een duurzame tuinplant die generaties mee kan gaan.
De teelt vraagt geduld, veel geduld zelfs. Een goede moederplant ontstaat niet in één seizoen. Ook het vermeerderen en opbouwen van gezond uitgangsmateriaal kost tijd, vakmanschap en nauwkeurige selectie. Juist daarin ligt de kracht van onze kwekerij. Wij telen niet alleen pioenen voor de bloem. Wij maken het uitgangsmateriaal waaruit nieuwe planten, nieuwe teelten en uiteindelijk nieuwe tuinen ontstaan. Wij als kwekerij staan aan de basis van de groei.
Aron Vriend: traditie combineren met vernieuwing
Aron werkt sinds 2017 mee binnen de kwekerij en nam het bedrijf in 2023 over. het veredelen heeft hij op eigenwijze overgenomen en daarmee werd hij de vierde generatie binnen het familiebedrijf. Zijn route naar de kwekerij was niet vanzelfsprekend. Aron volgde een opleiding Technische Informatica en werkte vanuit een technische en digitale achtergrond. Die kennis neemt hij nu mee de teelt in met als doel met minder impact telen.
Waar Arie beschikt over tientallen jaren praktische ervaring, kijkt Aron ook naar processen, data, techniek en efficiëntie. Hoe kunnen we slimmer werken zonder het vakmanschap te verliezen? Hoe kunnen nieuwe machines en digitale inzichten helpen om betere beslissingen te nemen? En hoe kunnen we de teelt verder verduurzamen zonder concessies te doen aan de kwaliteit? Daarbij staat één uitgangspunt altijd centraal, de plant komt op de eerste plaats. Techniek is geen doel op zich. Het moet de kweker helpen om beter te kijken, nauwkeuriger te werken en de plant precies te geven wat zij nodig heeft.
Echte teeltkennis kun je niet vervangen
Binnen onze kwekerij komen twee werelden samen. De ervaring van Arie, die aan een plant vaak al ziet wat er nodig is. En de technische blik van Aron, die onderzoekt hoe kennis kan worden vastgelegd, processen kunnen worden verbeterd en werkzaamheden efficiënter kunnen worden uitgevoerd. Het één vervangt het ander niet.
Een computer kan gegevens verzamelen, maar niet voelen hoe de structuur van de grond verandert. Een machine kan nauwkeurig werken, maar alleen wanneer zij goed wordt aangestuurd. En cijfers kunnen patronen laten zien, maar moeten altijd worden gecombineerd met wat er buiten op het land gebeurt. Juist de combinatie van traditionele teeltkennis en nieuwe inzichten helpt ons vooruit. Niet door alles te veranderen, maar door steeds opnieuw te kijken wat beter kan.
Uitgangsmateriaal als fundament
Wij zijn een pioenenkwekerij, maar maken bovenal uitgangsmateriaal. Dat verschil is belangrijk. Een mooie bloem kan één seizoen indruk maken. Goed uitgangsmateriaal bepaalt hoe een plant zich de jaren daarna ontwikkelt. Daarom letten we tijdens de teelt onder andere op:
- de gezondheid en vitaliteit van de plant;
- de ontwikkeling van het wortelgestel;
- de soortechtheid van iedere cultivar;
- de kwaliteit van de ogen en groeipunten;
- de kracht en gelijkmatigheid van de groei;
- en de prestaties van de plant over meerdere seizoenen.
Een sterke pioen begint onder de grond. Wat daar gebeurt, is uiteindelijk zichtbaar in alles wat later boven de grond verschijnt.
Geworteld in Sijbekarspel
Onze kwekerij is gevestigd in Sijbekarspel, in het hart van West-Friesland, waarbij we nu onze pioenen telen op meer geschikte gronden. Maar deze plek heeft ons gevormd. Vanuit Sijbekarspel vinden onze planten hun weg naar professionele kwekers, tuincentra en tuinen in binnen- en buitenland. Maar waar ze uiteindelijk ook terechtkomen, hun basis ligt hier, in de West-Friese cultuur.
Inmiddels staat ook de volgende generatie regelmatig tussen de planten. Arie junior, Anne-Roos en Karel zijn de 5de generatie. Natuurlijk is het nog veel te vroeg om te zeggen welke weg ze later gaan volgen of welke pad ze kiezen. Maar ze groeien op tussen de velden, de machines en de seizoenen. Precies zoals de voorgaande generaties.
Zo wordt kennis niet alleen overgedragen in gesprekken of op papier. Het gebeurt tijdens het werk, tijdens de gezamelijk pauze maar ook na school tijdens spelletjes of op zaterdagse wandeling bij pioenvelden. Misschien is dat wel de essentie van een familiebedrijf. Iedere generatie voegt iets toe, maar werkt verder op de wortels die eerder zijn gelegd.
Wil je meer weten? Nog even geduld. De volgende Behind the Grower gaat over Lies Verwoert. Voorvechter van nuance en op LinkedIn bekend als boerenmeid (met verstand) en eigenaar van Biony. Of misschien gaat het wel over Roos, onze nieuwste collega, maar wist je dat Roos ook gewoon een trekker kan besturen. Daarnaast hebben we ons teeltteam ook nog. Stuk voor stuk gewoon de besten binnen het vak. Op naar het volgende artikel.
Behind the Grower een serie van de kweker van het origineel
